d ordt~in~beeld

de Geschiedenis van Dordrecht in beeld
Oudste Stad van Holland

Traject 28
Van Dubbeldamseweg naar Julianalaan...


home

alle trajecten

tijdbalk

Al eerder zagen we, dat op ons eiland niet al te moeilijk werd gedaan over de naamgeving van bruggen en straten. Dat de weg naar Dubbeldam dan ook gewoon Dubbeldamseweg werd genoemd, is niet zo vreemd. We zien hier deze belangrijke verbindingsweg van Dordrecht naar Dubbeldam vermeld op deze ansichtkaart uit 1900. Het lijkt er op, dat rond die tijd het dragen van klederdracht niet ongewoon was in Dordrecht. De Dubbeldamseweg is niet zo landelijk meer als op deze afbeelding, maar bij het landgoed Dordwijk ziet het er nog precies hetzelfde uit. We mogen van geluk spreken, dat bestuurders uit die tijd deze belangrijke toegangsweg niet hebben opgeofferd aan het toenemende autoverkeer. Dan zouden sloten gedempt zijn en zouden er vermoedelijk nog meer auto´s door Dubbeldam heen hebben gereden.



Tegenwoordig zouden we het niet in ons hoofd halen om met slootwater onze potten en pannen te reinigen. Dat er destijds nog redelijk schoon water in de sloten voorkwam is te zien op deze foto van Tollens. Vroeger werd gewoon het water uit de sloot gebruikt om de spullen schoon te maken. Het is een schilderachtig tafereel om de Dubbeldamse dames op klompen aan het werk te zien. Heel lang heeft het er in dit dorp nog zo landelijk uitgezien. Pas na 1918 werd een begin gemaakt om Dubbeldam te moderniseren.



Vermoedelijk omstreeks 1630 werd de buitenplaats Dordwijk gesticht door Cornelis Jacobsz.van Beveren. In die tijd was het vertoeven in de oude stad Dordrecht niet al te prettig en een verblijf in de natuur was veel aangenamer. Veranderingen aan het landgoed vonden nadien tussen 1851 en 1862 plaats na aankoop door Jhr Mr.PH. van de Walle. In die jaren ontstond villa Dordwijk, de oranjerie, het hertenkamp,de tuinmanswoning en het inrijhek. Hier zien we het gebouw van na de Tweede Wereldoorlog. Tijdens de oorlog werd het gebouw flink beschadigd maar gelukkig werd het gebouw aan de hand van oude tekeningen daarna herbouwd. De huidige N3 heeft vorige eeuw het gebied bij Dordwijk flink veranderd. Het is er nu nooit meer rustig door het voortdurend langsrazende verkeer van de randweg. Dit zal zeker zijn invloed hebben gehad op de aanwezige flora en fauna. We herinneren ons nog elk jaar in het voorjaar het vrolijke geluid van de koekoek. Nu hebben we dit al jaren daar niet meer gehoord. Ook zagen we af en toe konijnen even opduiken en snel wegschieten. Dat zien we tegenwoordig daar niet meer. Reigers daarentegen trekken zich niets aan van de herrie en profiteren waarschijnlijk van de voor het verkeer vluchtende muizen of kikkers. Maar aan het landgoed Dordwijk is te danken dat de omgeving daar toch nog zo karakteristiek is gebleven.



Dit gebouw aan de Dubbelsteijnlaan herkennen we nog. Dubbeldam was toen een aparte gemeente. Het grondgebied van Dubbeldam was ooit zelfs veel groter dan het grondgebied van Dordrecht. Vroeger was in dit pand het bestuurlijk centrum te vinden,waar de burgemeester en wethouders bijeen kwamen om van hieruit Dubbeldam te besturen. Toen in juli 1970 besloten werd om Dubbeldam op te laten gaan in Dordrecht stond het hele dorp op zijn kop, want Dubbeldammers wilden graag zelfstandig blijven. En zelfs tot op de dag van vandaag horen we nog enkele fanatieke oude Dubbeldammers roepen dat Dubbeldam zelfstandig had moeten blijven. Laat dit gemeentehuis van Dubbeldam dan het voorbeeld moge zijn dat het allemaal best goed komt als de Drechtsteden bestuurd zou worden vanuit Dordrecht. In het gebouw is nu een advocatenkantoor gevestigd.



De huidige Dubbelsteijnlaan en Dordwijklaan werden vroeger ook nog gewoon Dubbeldamseweg genoemd. Hierboven zagen we deze weg vermeld staan onder Dordrecht. Hier staat de Dubbeldamseweg onder Dubbeldam geregistreerd. Omdat er in de Dubbeldamseweg verder nergens een bocht te vinden is vermoeden wij, dat we hier het latere Damplein in beeld hebben. We zien hier de weg ook flink breder worden. De bomen, hier op een rij bevinden zich dan aan de Rechte Zandweg. Er gaan nu stemmen op om het Damplein wat te op te knappen. Het hoeft wat ons betreft niet opnieuw ingericht te worden zoals op deze ansichtkaart. Maar wat minder blik op het plein zouden wij van harte willen aanbevelen. Dan maar gezellige terrassen. Dat zou misschien de rust weer wat kunnen terugbrengen, die dit vroegere Damplein zo kenmerkte.



Alweer een landelijk tafereeltje in Dubbeldam. De schapen hebben hier gewoon vrij spel op straat onder het toeziend oog van een echte herder. De naam van deze schapenhoeder is zelfs nog bekend. Zijn naam was Aai in´t Veld. Deze achternaam kwam veel voor in het dorp. Omdat iedereen in Dubbeldam beter bekend was onder zijn bijnaam zullen wij deze hier ook maar even vermelden. Deze heer in't Veld had er zelfs twee. Hij was in het dorp beter bekend als Aai de Rot of werd ook wel ´de Profeet´ genoemd. Of deze laatste naam iets te maken had met zijn voorspellende gave is ons niet bekend. Deze foto is genomen omstreeks 1910 in de omgeving van Het Damplein op de hoek van de Kromme Zandweg.



We blijven nog even in de omgeving van het Damplein van vlak voor de oorlog. Vergelijken we deze kaart goed met de kleurenfoto hierna dan zien we op beide kaarten nog dezelfde boerderij staan. Op de plaats van deze stee is tegenwoordig een modern appartementencomplex met drogisterij gevestigd op de begane grond. Agrarische functies van de gebouwen in het dorp verdwenen geleidelijk omdat Dubbeldam vooral ook met zijn tijd wilde meegaan. Opvallend is de grote mast waaraan de telefoonkabels nog bovengronds over het dorp hingen. Gaan we over het bruggetje linksaf, dan komen we in de Hoofdstraat. Na de annexatie door Dordrecht moesten heel wat namen worden aangepast in Dubbeldam. Zo heet deze straat vanaf die tijd Damstraat.



Als je goed kijkt zie je nog steeds gebouwen in Dubbeldam staan, die hun agrarische achtergrond verraden. Maar zoals gezegd heeft door 'de modernisering' het dorp toch veel van zijn landelijke uitstraling verloren. Van oudsher waren in de omgeving al winkeltjes aanwezig, maar werd deze handel vanuit boerderijen uitgeoefend. Het nieuwe winkelcentrum Damplein veranderde in 1985 dit beeld rigoureus. Uiteraard werd aan de auto volop ruimte gegund. De parkeerplaatsen waren in die tijd dan ook nog ruim voldoende voor het winkelend publiek. Eindelijk kreeg Dubbeldam zijn eigen winkelcentrum en werd door de middenstanders gepoogd de omgeving vooral een meer stedelijk uiterlijk te geven. Dat de charme van het dorp daarmee weer wel wat verloren ging nam men op de koop toe.



Op deze ansichtkaart een kaarsrecht lopende zandweg. Hierop zien we dat de Rechte Zandweg zijn naam hier alle eer aan doet. Hoe de straat eruit zag na een flinke regenbui laat zich raden.Een straatnaamwijziging was niet nodig want deze naam kwam niet voor in Dordrecht. Het zou toch mooi zijn als we de Rechte Zandweg weer iets van zijn allure zouden kunnen teruggeven. Al zou het zand wat ons betreft dan wel vervangen mogen worden door rood asfalt.



Dit karakteristieke gebouw bekend onder de naam "de Schuur" is helaas verloren gegaan. Het pand grensde aan de achterzijde aan de Julianalaan (later omgedoopt tot Nijhofflaan) en aan de voorzijde aan de Krommedijk (later Koeiendijk. Deze dijk werd afgegraven voor de nieuwbouw van woningen. Een klein stukje Koeiendijk bij de Randweg is nog bewaard gebleven. Het gebouw op de kaart was de vroegere boerderij van gebr.de Bruijn. Later werd het in gebruik genomen als uitgaansgelegenheid voor de Dubbeldamse jeugd. Vanwege de bouwaard van het gebouw 'hout met een rieten dak' en de horecabestemming annex cafetaria zal het voor de brandverzekering een behoorlijk risico zijn geweest. En ja, door een felle brand is het gebouw dan ook tot de grond toe afgebrand in de oudejaarsnacht van 2003 op 2004. Vermoedelijk heeft een verdwaalde vuurpijl het gebouw volledig in de as gelegd. Met het gebouw ging een grote hoeveelheid documentatie maar ook een verzameling landbouwmachines verloren. Het gebouw werd niet meer opgebouwd en nu zien we al enige jaren de natuur verwoede pogingen doen om het gebied te herwinnen. Met een ontsierend hek rondom het terrein is het nu één van de plaatsen in Dubbeldam waarvan gehoopt mag worden dat het ooit een betere bestemming zal krijgen.



overzicht trajecten