d ordt~in~beeld

de Geschiedenis van Dordrecht in beeld
Oudste Stad van Holland

Traject 24
Van Blekersdijk naar van Strijsingel


home

alle trajecten

tijdbalk

De naam Blekersdijk is te danken is aan de vele blekerijen die daar gevestigd waren. Deze bedrijven zorgden er voor dat het wasgoed, weer een heldere en frisse kleur kreeg. Als we tegenwoordig ons linnengoed buiten te bleken zouden leggen komt het vermoedelijk eerder zwart dan wit terug in de kast. Zo rond 1850 zag het kruispunt Blekersdijk,hoek Singel er wel wat anders uit. De structuur van de wegen is echter nog ongewijzigd na al die jaren. Direct rechtsaf is de hoek Blekersdijk. Rechtdoor ga je in een flauwe bocht de Singel op. En linksaf zien we de Dubbeldamseweg. Zo te zien is er een dam over het water gelegd.



Even een blik op de Dubbeldamseweg. Als kind leerde je een versje dat hier een rijtje bomen zou staan en dat al die bomen weggewaaid zouden zijn. Inderdaad is dit rijtje bomen hier nu niet meer te vinden. Maar ook het water is weg. Nu staat er een kerkgebouw van de Christelijk Gereformeerde kerk. Als gevolg van afsplitsing van de hervormde en gereformeerde kerken halverwege de 19e eeuw kwamen er een groot aantal kerken bij in Dordt. En hier zien we er dus één van. In 1921 verhuisde deze kerk van de Lindengracht -de huidige Museumstraat- naar de nieuwe locatie aan de Singel. Het gebouw werd door architect Van Bilderbeek & Reus ontworpen. Over smaak valt niet te twisten. Maar volgens sommige deskundigen uit die tijd maakte de sobere kerk meer de indruk van een boerenschuur met een volkomen overbodige toren.



We wandelen even de Singel in tot aan de hoek Vrieseweg. Vanaf dit kruispunt maakte fotograaf Kubly deze mooie opname. Vermoedelijk geschoten rond de eeuwwisseling. Dan valt op dat de Singel dus nog maar aan één zijde bebouwd was. Aan de overzijde zien we een rij bomen en een flinke sloot. Ook deze sloot werd gedempt en de bomen verdwenen later om ruimte te maken voor nieuwbouw. De naam van dit deel van de Singel heeft deze weg te danken aan de beroemde schilder Ferdinand Bol. Zijn vader was meester-chirurgijn in Dordrecht. Hij is een beroemd schilder geworden uit de 17e eeuw en was leerling van Rembrandt.



Hier zien we dezelfde locatie enige jaren later gefotografeerd door Tollens. De sloot ligt er nog steeds en de bebouwing wordt steeds fraaier. Ook is de kerk te zien, zodat wij weten dat deze foto na 1921 moet zijn genomen. Aan het straatbeeld valt op dat de auto nauwelijks nog gebruik maakt van deze weg. Voetgangers lopen midden op straat en het brood wordt bezorgd met bakfiets. Als we goed kijken zien we dat een hond onder de kar even ligt te rusten van het zware werk. Vermoedelijk heeft hij de bakker even geholpen de zware kar vooruit te trekken.



Hier een foto van dezelfde plek maar dan zo rond de jaren 50. De sloot is gedempt. Over het regenwater hoeven de bewoners zich geen zorgen te maken. Afvoerputten genoeg. En ook de bomen staan er weer, al zijn ze nog jong. De weg is geschikt gemaakt voor het snelverkeer. De hondenkar is een bestelwagen geworden. Ruim baan voor het snelverkeer. Hoe zal het hier over 50 jaar uitzien? Wij gaan er van uit dat het langzaam verkeer zijn langste tijd nog niet heeft gehad. Zou eens de wandelaar en fietser weer de ruimte terugkrijgen die ze ooit hadden?



De wandeling gaat deze keer over de Nicolaas Maessingel richting Stationsweg. Vaak zien we dat met een Singel de straat bedoeld wordt langs het water dat overgebleven is als verdediging van de stad. De Singel loopt weliswaar parallel aan de Vest maar ligt toch nog op behoorlijke afstand hiervan. Dit deel van de Singel werd naar de bekende Dordtse schilder en leerling van Rembrandt uit de 17e eeuw vernoemd. Zowel jong als oud leefde ten tijde van het maken van deze foto door Tollens op straat. We zien statige woningen, die werden gebouwd voor gegoede burgers die in de 19e eeuw een ruimere woning aanschaften. Het gebied tussen Vest en Burg.de Raadtsingel werd zo als 19e eeuwse Schil de eerste Dordtse buitenwijk.



Nu een foto van v.d. Weg op dezelfde plek van enige tijd later. De ansichtkaart is gestempeld in 1911 zodat we kunnen zeggen dat de afbeelding van begin 20e eeuw is. Bomen zijn gekapt om de auto ruim baan te geven. Kinderen moeten nu heel goed uitkijken bij het oversteken tijdens hun spel. De woning rechts op de foto werd slechts door één gezin bewoond. Op deze plek staat nu het ABN-AMRO gebouw. De voorzijde van het pand lag aan de Stationsweg. Later werd de villa door het kerkbestuur van de parochie van de H.Antonius aangekocht om daarin rooms katholieke ouden van dagen te huisvesten. Dit verklaart waarschijnlijk de aanwezigheid van de bejaarde personen op het bankje van de vorige afbeelding.



We lopen door naar de Albert Cuypsingel en opnieuw valt ons op hoe groen onze stad was. We moeten hier wel een kanttekening bij maken. In die tijd werden ansichtkaarten met de hand ingekleurd. De ene keer lukte dit beter dan de andere keer. Soms werd de werkelijkheid nog wel eens wat verfraaid. Ook de naam van dit gedeelte van de Singel verwijst naar een bekende Dordtse schilder. Aan Albert Cuyp hebben we het prachtige schilderij ´Gezicht op Dordrecht´ te danken. Hij had het vak geleerd van zijn vader Jacob Cuyp. Albert Cuyp wordt in onze stad ook geëerd met een discutabel standbeeld. Eerst aan het Bagijnhof en straks aan de Vriesestraat te zien.



Dordrecht mag wel trots zijn op de vele schilders die het heeft grootgebracht. Ook bekende schilders maar dan uit de 18e eeuw en vroeg 19e eeuw waren Jacob en Abraham van Strij. De laatste was één van de oprichters van het nog steeds actieve Teekengenootschap Pictura. Niet voor niets is ons Dordrechts Museum met al deze beroemde schilders een trekker van formaat voor toeristen vanuit het hele land. De van Strijsingel is naar deze schilders genoemd. Hier rechts op de kaart zien we de R.K. Kerk Maria Onbevlekt Ontvangen. De kerk werd gebouwd in 1884 en in 1974 werd het weer afgebroken om plaats te maken voor een modern appartementenblok.



Op de achterzijde van deze kaart schrijft de afzender in 1934: ”dit is de laatst uitgekomen prentbriefkaart. Je kunt nog precies de ingang van ons huis zien. De bus komt van de Hoogt.” Zo geeft soms ook de achterzijde wat meer informatie over wat op de ansichtkaart te zien is. In 1923 begon C.A. Bongers zijn Eerste Dordtsche Autobusdienst met o.a. de lijn Papendrechts Veer – Krispijn. De autobus op deze kaart zou wel eens kunnen behoren aan deze onderneming. Het dak van de bus was in die tent gewoon nog een zeil gespannen over de bus. Later gingen andere bedrijven ook busritten aanbieden. Deze ondernemingen gingen later op in het bedrijf de EDAD. Volgens jolige Dordtenaren betekende dit: Eerst Duwen Anders Doet hij het niet.



overzicht trajecten